Voor literatuurlijst klik hier.

 

Het Visioen van DaniŽl

van de

Vier Grote Dieren

 

Door middel van zijn profeet DaniŽl, die met Juda in ballingschap was weggevoerd naar BabyloniŽ, openbaarde God een opzienbarend overzicht van 2500 jaar geschiedenis van een groot gedeelte van de wereld, met inbegrip van een laatste ontzagwekkende politieke herleving van het Babylonische systeem dat voorbestemd is de moderne westerse beschaving de grootste schok van haar leven te bezorgen!

Bij profetie gaat het niet om de vaststelling van de een of andere datum. Het is evenmin een manier om de toekomst te bepalen als zou profetie een kristallen bol zijn. Profetie kan gedefinieerd worden als geschiedenis die tevoren onder Goddelijke inspiratie geschreven of gesproken is. Het zou ook gedefinieerd kunnen worden als Gods waarschuwingsboodschap die Hij de mensen of volken van tevoren geeft over wat Hij van plan is te doen.
ProfetieŽn zijn controleerbaar, zoals de dromen en gezichten van de dieren die God aan DaniŽl laat zien. Ze vormen een basis voor andere profetieŽn over de eindtijd.

Ter inleiding gaan we eerst kort aandacht besteden aan het kolossale beeld dat Nebukadnezar in een droom zag. Dat is geen beeld van een dier, maar een menselijk beeld. Het geeft een karakteristiek overzicht van de wereldrijken in de menselijke geschiedenis.
God gaf koning Nebukadnezar een droom over een ontzaglijk groot, uit vier delen bestaand beeld dat diende als een voorstelling van de toekomst vanaf DaniŽls tijd tot aan het einde. Zoals we zullen zien, vertegenwoordigen de vier delen ervan vier opeenvolgende wereldrijken. Het oogmerk, waarmee de droom werd gegeven, was tweeledig. Ten eerste om het feit te openbaren dat God over alle mensen regeert. En ten tweede om te openbaren wat er vanaf toen tot aan "het laatste der dagen" zou gaan gebeuren! Met ditzelfde doel kreeg DaniŽl later nog verscheidene visioenen en dromen over de toekomst.
We gaan de visioenen vertalen naar de feitelijke gebeurtenissen in de geschiedenis. Eigenlijk doet de Bijbel dat zelf.
Hoe zag het "verschrikkelijke beeld" eruit?
DaniŽl 2:31-33:  Gij, o koning, hadt een gezicht, en zie, er was een groot beeld! Dit beeld was hoog, en de glans ervan was buitengewoon; het stond voor u, en de aanblik ervan was schrikwekkend. Het hoofd van dat beeld was van gedegen goud, zijn borst en armen waren van zilver, zijn buik en lendenen van koper, zijn benen van ijzer, zijn voeten deels van ijzer deels van leem.

Eerste wereldrijk

Welk rijk werd door het hoofd van goud vertegenwoordigd?
36-38  Dit is de droom, en de uitlegging daarvan zullen wij de koning zeggen: Gij, o koning, koning der koningen, aan wie de God des hemels het koningschap, macht, sterkte en eer geschonken heeft, ja, in wiens hand Hij de mensenkinderen, waar zij ook wonen, de dieren des velds en het gevogelte des hemels heeft gegeven, en die Hij tot heerser over die alle heeft gemaakt, gij zijt dat gouden hoofd.
Het eerste koninkrijk of rijk, hier symbolisch beschreven als het "gouden hoofd", was het Babylonische Rijk van Nebukadnezar. Dit koninkrijk nam hetzelfde grondgebied in van het oude "Babylonische" koninkrijk van 1500 jaar daarvoor van Nimrod, de man die al spoedig na de zondvloed Gods weg had verlaten. Nebukadnezars rijk zette hetzelfde oude anti-God-systeem voort dat door de heidense Nimrod verbreid werd!

BabRijk.JPG (40589 bytes)

Het Babylonische Rijk, ook wel het Chaldeeuwse Rijk genoemd met de hoofdstad Babel oefende van 625 tot 539 v.Chr. de wereldmacht uit.
Op het tijdstip dat Nebukadnezar dit visioen kreeg, had zijn rijk juist het koninkrijk Juda verslagen en was bezig de Joden in ballingschap weg te voeren. Voordien had BabyloniŽ in bondgenootschap met de Meden het Assyrische Rijk veroverd. Bij de verdeling ervan kregen de Meden heerschappij over Klein-AziŽ en het land Assur zelf, waarheen het tienstammenrijk, het huis van IsraŽl, was gedeporteerd, terwijl BabyloniŽ al het overige - vooral economisch en cultureel het belangrijkste deel - in bezit nam. En zodoende was BabyloniŽ een wereldrijk geworden.

Tweede wereldrijk

Hoe werd het tweede grote wereldrijk in de droom voorgesteld?
32  Het hoofd van dat beeld was van gedegen goud, zijn borst en armen waren van zilver, …
Dit zou van mindere kwaliteit zijn dan het rijk van Nebukadnezar.
39  Doch na u zal een ander koninkrijk ontstaan, geringer dan het uwe …
Nebukadnezars Chaldeeuwse of Babylonische Rijk werd weergegeven als een hoofd van goud (vers 38) - niet alleen omdat het als eerste kwam, maar ook omdat het in vele opzichten superieur was aan de rijken die erop zouden volgen. Bovendien was het, zoals een menselijk "hoofd", bij machte de intellectuele en morele koers te bepalen voor het gehele "lichaam" - de rijken die zouden volgen. Je zou kunnen zeggen: BabyloniŽ heeft de toon gezet voor het verdere verloop van de geschiedenis.

PerzRijk.JPG (39372 bytes)

Uit de geschiedenis weten we dat het volgende, het tweede rijk, het Perzische Rijk (539-330 v.Chr.) was, dat bestond uit de Meden en de Perzen. Deze dubbelmonarchie, bestaande uit twee naties, werd vertegenwoordigd door de twee armen en borst van zilver. Ze waren verbonden in het borstgedeelte.
Dit rijk bezat niet de uitmuntendheid van het "hoofd" (Nebukadnezars koninkrijk), evenals zilver minder waard is dan goud. Maar het was militair sterker zoals zilver sterker is dan goud.

Het derde wereldrijk

Hoe werd het derde wereldrijk uitgebeeld?
32  Het hoofd van dat beeld was van gedegen goud, zijn borst en armen waren van zilver, zijn buik en lendenen van koper, ...
39  Doch na u zal een ander koninkrijk ontstaan, geringer dan het uwe; en, weer een ander, een derde koninkrijk, van koper, dat heersen zal over de gehele aarde; …

Het derde rijk was een "koninkrijk van koper". In sommige opzichten was het minder dan het Chaldeeuwse en het Perzische Rijk, maar op militair gebied sterker dan die beide, evenals koper veel sterker is dan goud of zilver. Dit was het Macedonische Rijk (334-31 v.Chr.) van Alexander de Grote van MacedoniŽ, die het Perzische Rijk veroverde.

MacedonRijk.JPG (45779 bytes)

De beschaving van deze nieuwe Griekse grootmacht wordt sinds de overwinning op de Meden en Perzen beÔnvloed door het Oosten en wordt bekend onder de naam Hellenisme, waarin ook de democratie haar wortels heeft.
De buik en dijen (of heupen) van het beeld waren bijzonder geschikt voor de beschrijving van de gewoonten en moraal van de hellenistische beschaving.
Dit Macedonische Rijk kwam een paar honderd jaar nadat DaniŽl, onder inspiratie van God, dit geprofeteerd had. Omdat het hier over wereldrijken gaat, kunnen we deze bijbelse historische gebeurtenissen vrij gemakkelijk in de geschiedenisboeken terugvinden. Deze profetie is overzichtelijk en controleerbaar.

Het vierde wereldrijk

Hoe werd het vierde koninkrijk uitgebeeld?
33  zijn benen van ijzer, zijn voeten deels van ijzer deels van leem.
Dit zou het sterkste van alle rijken zijn, maar de minste waarde hebben.
40  en een vierde koninkrijk zal hard zijn als ijzer; juist zoals ijzer alles verbrijzelt en vermorzelt; en gelijk ijzer, dat vergruizelt, zal dit die allen verbrijzelen en vergruizelen.
Het vierde koninkrijk was het Romeinse Rijk. Je zou dit rijk kunnen laten beginnen in 31 v.Chr. met Caesar Augustus, de eerste alleenheerser - daarvoor waren er twee rivalen - maar de opmars was al een honderd jaar daarvoor begonnen.

RomeinRijk.JPG (41185 bytes)

Vergeleken bij de voorgaande koninkrijken van goud, zilver en koper, vertoonde dit rijk, onder de onzichtbare invloed van de duivel, de aanhoudende tendens van de menselijke beschaving te degenereren wat geestelijke, morele en ethische waarden betreft, terwijl het aan de andere kant bezig was toe te nemen in militaire macht en technisch vernietigingspotentieel.

Het visioen van de vier grote dieren

U hebt gemerkt dat behalve de chronologie het visuele element belangrijk is. Je moet het beeld zien om het te begrijpen. Daarom wordt een profetie gevisualiseerd.
DaniŽl kreeg nog een andere onthullende profetie betreffende de koninkrijken der wereld. Deze staat in hoofdstuk zeven. Dit gaat over vier dieren. Ook deze dieren worden aanschouwelijk weergegeven: ze spreken een uitermate sterke lichaamstaal.
DaniŽl 7:3  en vier grote dieren stegen uit de zee op, het ene verschillend van het andere.
Zee is in profetische taal een symbool voor volken. In plaats van "uit de zee" zou je kunnen zeggen "uit een samenvloeiing van volken". God legt in vers 17 uit wat deze dieren voorstellen.
17  die grote dieren, die vier, zijn vier koningen die uit de aarde zullen opkomen; …
Kennelijk waren deze dieren vertegenwoordigers van vier opeenvolgende koninkrijken die zouden verrijzen, over de wereld heersen en de mentaliteit van een dier vertonen.

Het eerste dier

4  Het eerste geleek op een leeuw, en het had adelaarsvleugels. Terwijl ik bleef toezien, werden het de vleugels uitgerukt, en werd het van de grond opgeheven en op twee voeten overeind gezet als een mens, en werd het een mensenhart gegeven.
Het eerste dier (koninkrijk of rijk) in vers 4 was als een leeuw, vaak de "koning der dieren" genoemd, met de vleugels van een arend, de "koning der vogels". Dit dier komt overeen met het "hoofd van goud" van het beeld dat Nebukadnezar in zijn droom zag - het Babylonische Rijk. Het dier werd van de grond opgeheven en op twee voeten overeind gezet als een mens en het werd een mensenhart gegeven.
Toen Nebukadnezar weer bij zijn zinnen kwam, werd het hart van een "beest" dat hij tijdelijk bezat, vervangen door het hart (de mentaliteit) van een mens. Hij had zeven jaar als een dier moeten leven.
Het Babylonische of Chaldeeuwse Rijk duurde van 625 tot 539 v.Chr. 

Het tweede dier

5  En zie, een ander dier, het tweede, geleek op een beer; het richtte zich op de ene zijde op, en drie ribben waren in zijn muil tussen zijn tanden; en men sprak tegen hem aldus: sta op, eet veel vlees.
Het Perzische Rijk werd gesymboliseerd door een beer. De beer is berucht om zijn log optreden en het vermorzelen en verslinden van zijn prooi. Drie ribben waren in zijn muil tussen zijn tanden: Hij verslond drie koninkrijken - BabyloniŽ, LydiŽ en Egypte - de "drie ribben". LydiŽ was een gebied aan de westkust van Klein-AziŽ.
Het Perzische Rijk: 539-330 v.Chr.

Het derde dier

6  Daarna zag ik, en zie, een ander dier, gelijk een panter; het had vier vogelvleugels op zijn rug en vier koppen. En aan hem werd heerschappij gegeven.
Vanuit MacedoniŽ stichtte de geniale Alexander de Grote sedert 334 v. Chr. op de puinhopen van het Perzische rijk het kolossale Grieks-Macedonische Rijk dat zich uitstrekte van de Adriatische Zee tot IndiŽ, het tegenwoordige India. De naam Hindoe werd later omgevormd tot India.
De panter - in andere vertalingen staat luipaard - vertegenwoordigde het derde "dier"-rijk. De panter is snel. Deze was zelfs nog sneller dan normaal, daar hij uitgebeeld wordt met vleugels om mee te vliegen. Alexander de Grote rukte zů snel door AziŽ op dat de traag reagerende Perzen geen tegenstand konden bieden.
Alexander overleefde de voltooiing van zijn snelle verovering echter kort. Vier van zijn generaals verdeelden zijn geweldige rijk in vier gebieden: 1. MacedoniŽ en Griekenland, 2. TraciŽ en het noordwesten van Klein-AziŽ, 3. SyriŽ en het gebied ten oosten ervan tot aan de Indus en 4. Egypte. Daarom wordt dit dier ook voorgesteld met vier koppen, die tezamen de hellenistische wereld vormden.
Het Macedonische Rijk: 334-31 v.Chr.

Het vierde dier

7  Daarna zag ik in de nachtgezichten en zie, een vierde dier, vreselijk, schrikwekkend en geweldig sterk; het had grote, ijzeren tanden: het at en vermaalde, en wat overbleef, vertrad het met zijn poten; en dit dier verschilde van alle vorige, en het had tien horens.
23  Hij sprak aldus: Dat vierde dier is het vierde koninkrijk, dat op aarde zal zijn, dat verschillen zal van alle andere koninkrijken, en dat de gehele aarde zal verslinden en haar zal vertreden en vermorzelen.
Het vierde dier was het Romeinse Rijk dat als een afschrikwekkend, gruwelijk en gewelddadig beest wordt voorgesteld en ... anders is dan al de dieren die ervoor geweest waren. Het zal de gehele aarde verslinden.
Vergelijk deze verzen nu eens met Dan. 2:40.
Dan. 2:40  en een vierde koninkrijk zal hard zijn als ijzer; juist zoals ijzer alles verbrijzelt en vermorzelt; en gelijk ijzer, dat vergruizelt, zal dit die allen verbrijzelen en vergruizelen.
Het Romeinse Rijk begon in Rome, breidde zich daarna uit en absorbeerde - het at en vermaalde - geleidelijk de vier koppen (delen) van het voorgaande Macedonische Rijk. Het bezette het grootste gedeelte van die gebieden en veroverde tevens grote delen van Afrika en Europa.

De ram en de geitenbok

DaniŽl werd in een visioen nog een profetie getoond, waarin hij de opkomst zag van het Perzische Rijk en de vernietiging ervan door de koning van MacedoniŽ-Griekenland. De grote lijnen hiervan hebben we al gezien.
Welk symbool gebruikte God hier om voor DaniŽl de dubbelmonarchie van het rijk der Meden en Perzen uit te beelden?
DaniŽl 8:3-4:  Toen ik mijn ogen opsloeg, zag ik, en zie, een ram stond voor de stroom; hij had twee horens, en die horens waren hoog, de ene echter was hoger dan de andere, en de hoogste rees het laatst op. Ik zag de ram stoten naar het westen, naar het noorden en naar het zuiden, en geen enkel dier kon tegen hem standhouden; er was niemand die redden kon uit zijn macht, en hij deed naar zijn welgevallen en maakte zich groot.
Zelf speculeren heeft geen zin, in vers 20 staat wat die ram betekent.
20  De ram die gij gezien hebt, met de twee horens, doelt op de koningen der Meden en Perzen, …
De ram was een gangbaar symbool voor PerziŽ. Oude Perzische munten hebben aan de ene kant een ramskop en aan de andere een liggende ram. In het visioen illustreren de horens en de stotende bewegingen van de ram een karakteristiek van het Perzische regiem.
De hoorn die het eerst opkwam vertegenwoordigde de Meden, die een groot aandeel hadden in de ondergang van AssyriŽ een eeuw daarvoor. De tweede hoorn die het hoogste werd, vertegenwoordigde de Perzen, die later meer overwicht hadden dan de Meden en het rijk domineerden.
Maar wie deed een aanval op de ram terwijl DaniŽl toekeek?
5-7  Maar terwijl ik nauwkeurig acht gaf, zie, daar kwam een geitenbok van uit het westen over de gehele aarde zonder de aarde aan te raken [vgl. de panter met vleugels]; en de bok had een opvallende horen tussen zijn ogen. En hij kwam tot de ram met de twee horens, die ik voor de stroom had zien staan, en rende op hem toe in zijn grimmige kracht; ik zag, dat hij tot vlak bij de ram kwam; verbitterd stiet hij de ram, brak zijn beide horens, en er was geen kracht in de ram om tegen hem stand te houden; hij wierp hem ter aarde en vertrad hem, en er was niemand die de ram uit zijn macht redde.
Ook hier vertelt de Bijbel zelf wie die geitenbok is: vers 20 en 21.
DaniŽl 8:20-21:  De ram die gij gezien hebt, met de twee horens, doelt op de koningen der Meden en Perzen, en de harige geitenbok op de koning van Griekenland, en de grote horen die tussen zijn ogen stond, dat is de eerste koning.
We weten inmiddels dat die eerste koning Alexander de Grote is.
De Griekse landen en eilanden liggen rond de EgeÔsche Zee en worden daarom ook wel de EgeÔsche landen genoemd. EgeÔsch is naar verluidt afgeleid van het Griekse woord voor "geit". Vandaar geitenbok. Een geitenbok is even hardnekkig als een ram, maar actiever. Deze bok, die de aanval van Alexander de Grote voorstelde, drong zo snel op dat het leek of hij de aarde niet aanraakte. Hij brak de twee horens van de ram (het rijk der Meden en Perzen), wierp hem ter aarde en vertrad hem.
Wat gebeurde er, toen de geitenbok uitermate groot geworden was met zijn ene hoorn (Alexander)?
8  De geitenbok nu maakte zich bovenmate groot, maar toen hij machtig werd, brak de grote horen af, en vier opvallende horens rezen in diens plaats op, naar de vier windstreken des hemels.
22  En dat die afbrak en er vier in zijn plaats kwamen te staan: vier koninkrijken zullen uit het volk ontstaan, doch zonder zijn kracht.
Toen de grote hoorn afbrak - Alexander stierf al vrij jong - werd het Grieks-Macedonische Rijk verdeeld onder vier generaals, de vier horens die daarvoor in de plaats kwamen. Cassander over MacedoniŽ, Lysimachus over TraciŽ, Ptolemaeus over Egypte en Seleucus over SyriŽ.
In 281 v.Chr. werd Lysimachus door Seleucus verslagen. Laatstgenoemde heerste toen over het gehele Noorden. Nadien bestonden de twee belangrijkste gebieden van het rijk uit het koninkrijk van het Zuiden onder de PtolemeeŽn en het koninkrijk van het Noorden onder de Seleuciden. De oorlogen tussen deze twee koninkrijken, zowel als andere gebeurtenissen die in feite tot in onze tijd reiken, worden beschreven in DaniŽl 11. Hier zullen we volstaan met te zeggen dat Rome later het noordelijke rijk opslokte, de plaats ervan innam en volgens de strekking van deze profetie de "koning of het koninkrijk van het Noorden" werd.
Dit gezicht van DaniŽl 8 reikte ook tot aan Christus' wederkomst.
23-25  En in het laatst van hun koningschap, als de boosdoeners de maat hebben volgemaakt, zal er een koning opstaan, hard van aangezicht en bedreven in listen. En zijn kracht zal sterk zijn (maar niet door eigen kracht) en op ontstellende wijze zal hij verderf brengen, en wat hij onderneemt zal hem gelukken; machtigen zal hij verderven, ook het volk der heiligen. En door zijn sluwheid zal hij het bedrog dat hij aanwendt, doen gelukken; hij zal zich in zijn hart verheffen, en onverhoeds velen verderven. Ook tegen de Vorst der vorsten [Jezus Christus] zal hij optreden, doch zonder mensenhanden zal hij vernietigd worden. 

Kleine hoorn

We gaan terug naar vers 9.
9  En uit ťťn daarvan kwam weer een horen voort, die klein begon, maar die zeer groot werd tegen het zuiden, tegen het oosten en tegen het Sieraad, …
Uit ťťn der vier delen van het Macedonische Rijk zou een "kleine hoorn" voortkomen. Dat is uit de "koning van het Noorden".
10-11  ja, zijn grootheid reikte tot aan het heer des hemels, en hij deed er van het heer, namelijk van de sterren, ter aarde vallen, en vertrapte ze.
Zelfs tegen de vorst van het heer maakte hij zich groot, en Hem werd het dagelijks offer ontnomen en zijn heilige woning werd neergeworpen.
De profetie van de "kleine hoorn" werd gedeeltelijk - en als type - vervuld door Antiochus IV Epiphanes, "koning van het Noorden" (175-163 v.Chr.).
Behalve koning was deze man ook een machtig religieus leider. Hij gaf zichzelf de naam Epiphanes, wat "verschijning op aarde" betekent. Zijn slechte daden zijn opgetekend in DaniŽl 11:31. Volgens verschillende historische verslagen ging hij het joodse heiligdom in Jeruzalem binnen, ontwijdde het door er een afgodsbeeld op te stellen en varkensbloed op het altaar van God te offeren. Hij eiste van de Joden de invoering van de dienst van Zeus Olympus, vervolgde hun godsdienst en verbrandde de boekrollen van de wet - alles een type van wat iemand anders volgens de profetie in onze eindtijd zal doen!
In het bijbelboek Openbaring komt in een beest dezelfde symboliek van deze dieren weer terug en wordt het einde beschreven.

Zoals God heeft beloofd, houdt Hij zijn kinderen op de hoogte wat de mensheid zal overkomen. Dit schept een zeer bijzondere band met God als Vader.
Toen DaniŽl de profetieŽn opschreef moesten er van de vier nog drie wereldrijken komen. Nog 2500 jaar geschiedenis. God laat zijn gezin niet in het ongewisse leven.

Amos 3:7  Voorzeker, de Here Here doet geen ding, of Hij openbaart zijn raad aan zijn knechten, de profeten.

<><><>

 

Terug naar de Home Page